Czym jest „slut-shaming” i jak rozpoznać, że pojawił się w szkole?

„Szmata”, „łatwa”, „puszcza się” – takie określenia pojawiają się w szkolnych korytarzach, komentarzach w mediach społecznościowych i szeptanych rozmowach uczniów. Szkalowanie seksualności, znane jako slut-shaming, to realna forma przemocy, która dotyka głównie dziewczęta, choć nie tylko. Uderza w godność, poczucie własnej wartości i bezpieczeństwo. Szkoła nie może pozostawać bierna wobec tego zjawiska. Trzeba wiedzieć, jak je rozpoznać, jak reagować i jak mu zapobiegać, zanim wyrządzi realne szkody.

Pornografia a rozwój psychiczny dzieci i młodzieży. Co na temat treści pornograficznych powinien wiedzieć nauczyciel?

Temat pornografii w kontekście dzieci i młodzieży budzi wiele emocji i kontrowersji – zarówno wśród nauczycieli, rodziców, jak i samych uczniów. Często traktowany jest jako temat tabu, a przecież właśnie w ciszy i braku rozmowy rodzą się największe nieporozumienia i zagrożenia. Dlaczego więc szkoła powinna się tym zająć? Ponieważ uczniowie nie żyją w próżni – wnoszą do sal lekcyjnych swoje doświadczenia, lęki, pytania i niepokój. Nauczyciel może być pierwszą osobą dorosłą, która zauważy, że dziecko „coś przeżywa” – i dobrze, by wiedział, z czym może mieć do czynienia.

Praca z uczniami LGBT+. Jak zapewnić im bezpieczne warunki w szkole?

Szkoła to nie tylko miejsce nauki, ale również przestrzeń budowania relacji, tożsamości i poczucia przynależności. Dla uczniów należących do społeczności LGBT+ (osób homoseksualnych, osób biseksualnych, transpłciowych i innych osób nieheteronormatywnych), obecność akceptującego i wspierającego środowiska jest niezwykle ważna dla ich dobrostanu psychicznego, bezpieczeństwa i równych szans edukacyjnych. Niestety, wielu z nich nadal spotyka się z dyskryminacją, wykluczeniem lub przemocą w szkole.

Podstawowe rodzaje diagnozy dzieci i młodzieży w przedszkolu i szkole

W pracy z dziećmi i młodzieżą diagnoza pełni ważną rolę w rozpoznawaniu trudności edukacyjnych, emocjonalnych i społecznych, a także w odkrywaniu ich potencjału. W przedszkolu i szkole diagnoza może mieć różne typy i cele, w zależności od etapu rozwojowego dziecka i zgłaszanych problemów. Jej celem jest trafne rozpoznanie potrzeb ucznia i zaplanowanie skutecznej pomocy.

Co mówi o dziecku dobra diagnoza? Znaczenie i zakres diagnozy szkolnej

Diagnoza szkolna to złożony, wieloetapowy proces, który zaczyna się już w przedszkolu i trwa przez całą edukację ucznia. Jej głównym celem jest zrozumienie, jak funkcjonuje dziecko – w sferze emocjonalnej, społecznej, poznawczej i fizycznej. Dzięki diagnozie można odpowiednio wcześnie zauważyć mocne strony, wykryć trudności, zaplanować wsparcie i dostosować metody pracy do indywidualnych potrzeb ucznia.

Metody pracy z dziećmi i młodzieżą z deficytami w obszarze umiejętności społecznych

Funkcjonowanie w społeczeństwie wymaga przeróżnych kompetencji, których rozwój zaczyna się zaraz po narodzinach i trwa do końca życia. Już na etapie swobodnych zabaw w piaskownicy dzieci ćwiczą umiejętności komunikacyjne, wyrażanie własnych emocji i potrzeb, formułowanie opinii, asertywność, empatię, rozwiązywanie konfliktów. Zdarza się jednak, że ujawniają się deficyty i dysharmonie w rozwoju społecznym, które utrudniają dzieciom życie w grupie. W takich sytuacjach potrzebują dodatkowych oddziaływań i mądrego wsparcia.

Niewłaściwa realizacja godzin wychowawczych – jakie konsekwencje poniesie wychowawca?

Godziny wychowawcze pełnią ważną rolę w procesie kształcenia i wychowania uczniów. Stanowią przestrzeń do rozwijania kompetencji społecznych, wzmacniania relacji w grupie klasowej oraz kształtowania postaw i wartości zgodnych z celami edukacyjnymi szkoły. Zdarzają się jednak przypadki, w których godziny wychowawcze nie są realizowane zgodnie z ich założeniami. Niewłaściwa realizacja godzin wychowawczych, w szczególności polegająca na ignorowaniu zaplanowanych tematów i pozostawianiu uczniów bez merytorycznego wsparcia, może negatywnie wpływać na jakość pracy szkoły oraz powodować utratę zaufania ze strony uczniów i ich rodziców. Takie postępowanie może również stanowić podstawę do wyciągnięcia konsekwencji wobec nauczyciela. Celem niniejszego artykułu jest omówienie zakresu odpowiedzialności za nierealizowanie tematów godzin wychowawczych.

Strażak, policjant, pielęgniarka – zajęcia profilaktyczne a zaświadczenie o niekaralności z KRK

W większości szkół cyklicznie organizowane są zajęcia profilaktyczne z przedstawicielami różnych profesji – policjantami, strażakami, lekarzami czy pielęgniarkami. Od kiedy obowiązują jednak przepisy tzw. ustawy Kamilowej, pojawiają się wątpliwości, czy te osoby również muszą udowodnić, że nie były karane. Sprawdź, czy po 15 lutego 2024 r. należy żądać zaświadczenia z KRK od osób prowadzących jednorazowo zajęcia profilaktyczne z uczniami. 

Rola rodziców w terapii ucznia z zaburzeniami ze spektrum autyzmu – współpraca szkoły i nauczycieli z rodzicami ucznia z ASD

 Skuteczna edukacja i terapia ucznia w spektrum autyzmu w szkole nie kończy się na pracy specjalistów – jej powodzenie zależy w dużej mierze od jakości współpracy nauczycieli z rodzicami. To właśnie rodzice, najlepiej znający potrzeby i możliwości swojego dziecka, odgrywają kluczową rolę w utrwalaniu efektów oddziaływań terapeutycznych, wspieraniu rozwoju emocjonalnego i społecznego oraz budowaniu spójnego środowiska edukacyjnego. Istotnym elementem tej współpracy jest także dokładne wyjaśnienie rodzicom, jakie cele i metody pracy zostały zapisane w indywidualnym programie edukacyjno-terapeutycznym (IPET) oraz w jaki sposób ich wsparcie może pomóc w realizowaniu zaleceń z poradni i IPET w szkole. Artykuł pokazuje, dlaczego właściwa współpraca rodziców i nauczycieli jest niezbędna w przypadku uczniów z autyzmem, jak szkoła może wspierać rodzinę w tym procesie oraz jak wspólne działania przekładają się na funkcjonowanie dziecka w środowisku szkolnym.

Jak rozmawiać z rodzicami o diagnozie dziecka? Praktyczne strategie na trudne rozmowy w szkole

Przekazywanie rodzicom informacji o diagnozie lub trudnościach w funkcjonowaniu dziecka to jedno z najbardziej wymagających zadań w pracy psychologa, pedagoga czy nauczyciela. Nawet jeśli komunikat opiera się na rzetelnych obserwacjach i wsparty jest profesjonalną diagnozą, może wywołać silne emocje – od lęku i smutku, przez złość, aż po zaprzeczanie. Trudne reakcje rodziców nie powinny być traktowane jako przeszkoda, lecz jako naturalna reakcja obronna, która może stanowić punkt wyjścia do autentycznego dialogu i współpracy. W artykule przedstawiamy praktyczne strategie pomocne w komunikowaniu diagnozy dziecka, oparte na empatii, faktach i szacunku wobec różnorodnych emocji rodzicielskich.

Przeniesienie ucznia do innej klasy na żądanie rodziców z powodu złego zachowania

Zdarza się, że trudne zachowania kilku uczniów destabilizują pracę klasy do tego stopnia, że podejmowane przez wychowawcę środki zaradcze okazują się niewystarczające. Pojawia się pytanie, czy rodzice innych uczniów mogą domagać się przeniesienia tych dzieci do innej klasy – na przykład w formie petycji skierowanej do dyrektora szkoły?

Zajęcia związane z wyborem kierunku kształcenia i zawodu – dla kogo są przeznaczone i jak je organizować?

Jedną z form pomocy psychologiczno-pedagogicznej są zajęcia związane z wyborem kierunku kształcenia i zawodu, które uzupełniają działania szkoły w zakresie doradztwa zawodowego. Zajęcia te stanowią istotne uzupełnienie doradztwa zawodowego, ale nie są przeznaczone dla wszystkich. Kto może z nich skorzystać? Jak powinny być organizowane? I czym różnią się od standardowego doradztwa zawodowego? W artykule znajdziesz odpowiedzi na te pytania oraz praktyczne wskazówki dotyczące organizacji zajęć.

Co po szkole podstawowej? Możliwości dalszej edukacji dla ucznia z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu umiarkowanym

Wielu nauczycieli, w tym doradców zawodowych, spotyka się z pytaniami rodziców uczniów z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu umiarkowanym dotyczącymi dalszej edukacji po ukończeniu szkoły podstawowej. Szczególnie w mniejszych miejscowościach, gdzie wybór szkół ponadpodstawowych jest ograniczony, rodzice mogą mieć trudności w znalezieniu odpowiedniej placówki. Nauczyciele powinni znać dostępne opcje, aby móc przedstawić rzetelne informacje na temat szkół przysposabiających do pracy, szkół branżowych, techników i liceów. W artykule przedstawiamy możliwości i wyjaśniamy, jakie kroki podjąć, aby zapewnić uczniowi odpowiednią ścieżkę edukacyjną, zgodną z jego potrzebami i możliwościami.

Doradztwo zawodowe w VII klasie – czy potrzebna zgoda rodzica?

Doradztwo zawodowe w klasach VII i VIII jest przedmiotem obowiązkowym. Szkoła nie potrzebuje więc zgody rodzica na to, aby dziecko uczestniczyło w spotkaniach z doradcą zawodowym. Rodzice nie mogą również złożyć oświadczenia o rezygnacji z udziału dziecka w tych zajęciach. Sprawdź szczegóły.

Trening Zastępowania Agresji w szkole – na czym polega i jakie są możliwości modelowania zachowania ucznia

W ostatnich latach coraz częściej można usłyszeć od nauczycieli, że uczniowie reagują impulsywnie, szybko się złoszczą, mają trudność z przyjmowaniem krytyki i nie potrafią rozwiązywać konfliktów inaczej niż przez konfrontację. W codziennej praktyce szkolnej nauczyciel spotyka się z agresją werbalną, prowokacjami, a czasem z zachowaniami, które trudno zrozumieć, a jeszcze trudniej na nie reagować. To wszystko sprawia, że szkoła – obok funkcji edukacyjnej – musi dziś pełnić równie ważną rolę wychowawczą i emocjonalną. Jednym z narzędzi, które realnie wspierają nauczycieli w tym obszarze, jest Trening Zastępowania Agresji (TZA), znany także pod angielską nazwą Aggression Replacement Training autorstwa Arnolda Goldsteina i Barry’ego Glicka. To metoda, która od lat z powodzeniem stosowana jest w szkołach, placówkach wychowawczych i poradniach, a jej skuteczność potwierdzają liczne badania i praktyka.

Wigilia klasowa – zastanów się, jak zadbać o potrzeby wszystkich uczniów

W życiu szkoły nie brakuje wydarzeń, które mogą nieść ze sobą duży ładunek emocjonalny. Mikołajki i wigilia klasowa niewątpliwie są jednym z nich – tradycyjne spotkanie wszystkich uczniów i wychowawcy kojarzy się w oczywisty sposób ze Świętami Bożego Narodzenia, które w domach mogą być różne, jeśli są obchodzone. W klasie mogą się znaleźć dzieci o różnym statusie majątkowym, o różnych doświadczeniach związanych z rodzinnymi tradycjami. Być może wśród nich są wychowankowie placówek opiekuńczych albo dzieci z rodzin innych wyznań lub ateistycznych. Warto mieć na uwadze różne czynniki, by zorganizować takie spotkanie, które będzie dla wszystkich przyjemne i bezpieczne. Jak zorganizować bożonarodzeniowe spotkanie w szkole? 

Uczeń poza paczką. Jak wspierać dziecko doświadczające wykluczenia rówieśniczego?

W każdej klasie istnieje niepisana mapa relacji – sieć sympatii, przyjaźni i zależności, które tworzą szkolną rzeczywistość. Czasem jednak ktoś znajduje się poza tą mapą. Uczeń, który nie jest zapraszany do wspólnych zabaw, rozmów, czy grupowych zadań. Ktoś, kto coraz częściej spędza przerwy sam, a jego obecność w grupie zdaje się „niewidzialna”. Wykluczenie rówieśnicze nie zawsze przybiera postać otwartego prześladowania. Często jest ciche, ukryte, ale równie bolesne. Rolą nauczyciela jest nie tylko dostrzec ten proces, ale też mądrze i skutecznie zareagować.

Określenie „ofiara przemocy” w dokumentach szkolnych – jak zmienić język i perspektywę? 

W szkołach obligatoryjnie opracowywane są procedury postępowania w sytuacjach przemocy rówieśniczej. W tym kontekście pojawia się pytanie o język stosowany w dokumentacji oraz w pracy specjalistycznej – w szczególności o zasadność używania określenia „ofiara przemocy”. Psychologowie sugerują, by go unikać. Czy takie stanowisko ma uzasadnienie? Jakie nazewnictwo jest obecnie rekomendowane?

Co robić, gdy uczeń unika szkoły z powodu konfliktów rówieśniczych?

Szkoła to przestrzeń, w której uczniowie budują sieć relacji interpersonalnych przeżywając naturalne, życiowe wzloty i upadki. Dla wielu uczniów szkoła to również miejsce konfrontacji z tym, co trudne – z konfliktami rówieśniczymi, odrzuceniem, samotnością, deficytami. Unikanie jej to często niefortunna strategia obronna, która niestety tylko pogłębia problem. Jak wspierać dzieci, które wagarują z powodu nierozwiązanych konfliktów klasowych i szkolnych?

Gdy agresja i przemoc są wołaniem o uwagę. Jak reagować i wspierać ucznia, który używa zachowań trudnych, by zyskać kontakt z dorosłym?

Krzyczy i piszczy, popada w konflikty, prowokuje bójki lub wręcz przeciwnie – zgłasza ciągle lęk, smutek lub bóle brzucha. Efekt jest podobny. Nauczyciele i rodzice koncentrują na dziecku swoją uwagę. Kiedy dzieci używają zachowań trudnych, by przywołać do siebie dorosłych? Jak je wspierać, by potrafiły komunikować się w konstruktywny sposób?