
Od 1 września 2026 r. szkoły i przedszkola staną przed nowymi obowiązkami w zakresie współpracy z poradniami psychologiczno-pedagogicznymi. W praktyce już dziś pojawia się wiele nieporozumień – przede wszystkim dotyczących tzw. oceny funkcjonalnej. Należy jednoznacznie podkreślić: szkoły i przedszkola nie będą sporządzały oceny funkcjonalnej jako odrębnego dokumentu dla poradni, lecz przygotowują opinię o funkcjonowaniu dziecka lub ucznia. Co więcej, przepisy nie narzucają jednego obowiązkowego formularza.

Zmiana przepisów dotyczących orzeczeń i opinii wydawanych przez poradnie psychologiczno-pedagogiczne budzi wątpliwości, szczególnie w odniesieniu do przepisów przejściowych. Które przepisy stosować do wniosków złożonych przed 14 kwietnia 2026 r.? Czy uzupełnienie wniosku o nowe elementy oznacza automatyczne stosowanie nowych zasad postępowania? Sprawdź, jak w praktyce stosować regulacje przejściowe dotyczące wydawania przez poradnie opinii i orzeczeń.

Uzyskanie orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego pod koniec roku szkolnego (kwiecień–maj) często wiąże się z trudnościami organizacyjnymi. Pojawia się pytanie: czy w przypadku braku godzin specjalisty dopuszczalne jest rozpoczęcie zajęć rewalidacyjnych dopiero w kolejnym roku szkolnym? Obowiązujące przepisy nie pozostawiają wątpliwości – realizacja zaleceń wynikających z orzeczenia powinna nastąpić niezwłocznie, a ograniczenia organizacyjne nie stanowią podstawy do ich odroczenia.

Publiczna poradnia psychologiczno-pedagogiczna ma obowiązek oceny rzeczywistych potrzeb dziecka, niezależnie od treści wniosku złożonego przez rodzica. Odmowa wydania orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego, mimo stwierdzenia takiej potrzeby, wyłącznie ze względu na „niewłaściwą” niepełnosprawność wskazaną we wniosku, jest działaniem niezgodnym z przepisami prawa.

Uczniowie z niepełnosprawnością coraz częściej realizują edukację w klasach ogólnodostępnych, w tzw. włączeniu. Taka sytuacja nakłada na wychowawcę klasy szczególne zadania, których realizacja wymaga koordynacji systematycznej współpracy nauczycieli w celu rozpoznania specjalnych potrzeb edukacyjnych ucznia oraz planowanie odpowiedniego wsparcia.

Dostosowania edukacyjne dla ucznia zdolnego nie polegają na podnoszeniu wymagań, lecz na ich jakościowej modyfikacji. Uczeń zdolny funkcjonuje w systemie edukacyjnym w sposób odmienny od swoich rówieśników – szybciej przetwarza informacje, wykazuje wysoki poziom poznawczy i często potrzebuje bardziej złożonych wyzwań. Jednocześnie jego rozwój społeczno-emocjonalny może przebiegać nierównomiernie, co wymaga świadomego wspierania psychologiczno-pedagogicznego. Nauczyciel powinien pracować z uczniem zdolnym w sposób uwzględniający jego indywidualny potencjał, potrzeby oraz tempo pracy. Nieodzowne staje się stworzenie takiej organizacji pracy, która umożliwi rozwój uzdolnień, a jednocześnie pozwoli uczniowi funkcjonować w środowisku szkolnym bez poczucia nudy, frustracji czy wykluczenia.

Nie wszystkie sytuacje wiążące się z koniecznością dostosowania warunków egzaminu da się przewidzieć w komunikacie Centralnej Komisji Egzaminacyjnej. Czasem stan zdrowia ucznia wymaga niestandardowego podejścia i działania szkoły poza katalogiem CKE. Co zrobić w takiej sytuacji? Kiedy rada pedagogiczna może wnioskować o indywidualne dostosowanie warunków egzaminu? Jak przygotować poprawny wniosek i jakie dokumenty do niego dołączyć, by OKE wyraziła zgodę? Odpowiedzi znajdziesz w poniższym artykule.

Uczeń przybywający z zagranicy może być kwalifikowany do odpowiedniej klasy uwzględnieniem wieku lub opinii rodzica wyrażonej w formie ustnej lub pisemnej. Decyzję w sprawie sposobu przyjęcia ucznia podejmuje jednak zawsze dyrektor szkoły. Co w sytuacji, gdy uczeń przyjęty do danej klasy nie radzi sobie z realizacją podstawy programowej? Czy w takim przypadku można cofnąć go do klasy programowo niższej?

Dziecko ma prawo do korzystania z wczesnego wspomagania rozwoju od chwili wykrycia niepełnosprawności do rozpoczęcia nauki w szkole. Sprawdź, czy możliwe jest równoczesne objęcie go kształceniem specjalnym w przedszkolu.

Zajęcia w ramach wczesnego wspomagania rozwoju dziecka (WWR) są co do zasady realizowane indywidualnie, jednak przepisy dopuszczają również możliwość prowadzenia ich w formie grupowej – pod ściśle określonymi warunkami. Organizacja WWR musi być dostosowana do potrzeb dziecka oraz jego rodziny i spełniać określone wymogi formalne.

Rodzice dziecka uczęszczającego do przedszkola w jednej gminie często zwracają się do placówki położonej w innej gminie placówki oświatowej z prośbą o realizację zajęć wczesnego wspomagania rozwoju (WWR). Rodzi to pytania, czy przedszkole ma obowiązek przyjęcia dziecka oraz jak wygląda kwestia finansowania zajęć?