
Nauczyciel współorganizujący kształcenie specjalne, który odbywa przygotowanie do zawodu nauczyciela, podlega takim samym obowiązkom w zakresie przeprowadzenia lekcji pokazowych, jak inni nauczyciele. Dotyczy to również sytuacji, w której nie prowadzi samodzielnie zajęć, lecz realizuje zadania podczas lekcji prowadzonych wspólnie z innym nauczycielem. W praktyce ocenie podlegają wtedy działania podejmowane w toku zajęć, adekwatnie do zakresu jego obowiązków i faktycznie wykonywanych zadań.

Od roku szkolnego 2025/2026 zasady prowadzenia lekcji pokazowych przez nauczycieli odbywających przygotowanie do zawodu są bardziej złożone. O tym, kto zasiądzie w komisji obserwującej zajęcia, decyduje dziś nie tylko etap przygotowania do zawodu, lecz przede wszystkim moment jego rozpoczęcia. W praktyce oznacza to, że równolegle funkcjonują dwa różne reżimy prawne dotyczące składu komisji – jeden dla nauczycieli, którzy rozpoczęli przygotowanie do zawodu przed 1 września 2025 r., a drugi dla tych, którzy rozpoczęli je po tej dacie. W artykule krok po kroku wyjaśniono zasady ustalania składu komisji podczas pierwszej i drugiej lekcji pokazowej nauczyciela początkującego. Oprócz tego udzielono odpowiedzi na najczęściej pojawiające się pytania dyrektorów i nauczycieli dotyczące praktycznego stosowania art. 9fa ustawy – Karta Nauczyciela.

W kontekście zasad rozliczania wynagrodzenia wątpliwości budzi sytuacja, w której nauczyciel nie realizuje zaplanowanych godzin ponadwymiarowych z powodu udziału w szkoleniu, szkoleniu branżowym lub innej formie doskonalenia zawodowego. Ministerstwo Edukacji wyjaśnia, że w takim przypadku nie stosuje się art. 35 ust. 3e Karty Nauczyciela, dotyczącego gotowości do pracy. Sprawdź, jak należy rozliczać wynagrodzenie za dzień, w którym nauczyciel uczestniczy w szkoleniu.

Nauczycielowi początkującemu, odbywającemu przygotowanie do zawodu nauczyciela, dyrektor placówki przydziela mentora. Dotyczy to także nauczycieli zatrudnionych w poradniach psychologiczno-pedagogicznych. Co jednak ważne, podobnie jak w szkole – funkcji mentora nie można przydzielić każdemu, w szczególności zaś tylko wyjątkowo dyrektor może przydzielić ją sobie. Sprawdź, kiedy dyrektor poradni psychologiczno-pedagogicznej może być mentorem nauczyciela początkującego.

Nauczyciel planujący przystąpienie do konkursu na doradcę metodycznego, musi przedłożyć co najmniej dobrą ocenę pracy. Ocena dorobku zawodowego nie może jej zastąpić – w przeciwieństwie do sytuacji kandydatów na stanowisko dyrektora. Poznaj wymagania formalne na doradcę metodycznego.

Każdy nauczyciel podlega procedurze oceny pracy – na swój wniosek, ale nie tylko. Jak przebiega procedura oceny pracy po ostatnich zmianach? Jakie są uprawnienia nauczyciela w związku z oceną? Jakie kryteria oceny pracy obowiązują? Jak zakwestionować ocenę pracy, z której nauczyciel nie jest zadowolony? Poznaj procedurę i nowe zasady dokonywania oceny pracy nauczyciela, sprawdź, jakie są prawa i obowiązki nauczyciela.

Od 28 listopada 2025 r. zaczynają obowiązywać jednolite dla wszystkich nauczycieli kryteria oceny pracy. Oznacza to standaryzację zasad oceniania oraz doprecyzowanie obowiązków dyrektora szkoły w całej procedurze. Z artykułu dowiesz się, jak wygląda nowe zestawienie kryteriów, w jaki sposób ustala się poziom ich spełniania oraz jakie dodatkowe prawa zyskali nauczyciele w toku oceny pracy.

Zatrudnienie nauczyciela akademickiego z tytułem doktora i co najmniej trzyletnim doświadczeniem w pracy dydaktycznej na uczelni skutkuje nadaniem mu z dniem zatrudnienia stopnia nauczyciela mianowanego. Pojawia się pytanie: czy taki nauczyciel, mimo braku wcześniejszego doświadczenia w pracy w szkole, ma prawo do jednorazowego świadczenia na start? Artykuł wyjaśnia, kto może otrzymać tzw. dodatek na start i czy nauczycielowi, który nie odbywał przygotowania do zawodu również wypłaca się świadczenie w wysokości 1000 zł.

Dyrektor szkoły może zatrudnić specjalistę, który nie posiada przygotowania pedagogicznego, a nauczyciel ten będzie odbywał przygotowanie do wykonywania zawodu nauczyciela. Warunkiem jest jednak zatrudnienie go na co najmniej pół etatu z początkiem roku szkolnego na okres dwóch lat. Jeżeli nauczyciel zobowiąże się do uzyskania przygotowania pedagogicznego, będzie nauczycielem początkującym.

Nauczyciel początkujący w okresie odbywania przygotowania do wykonywania zawodu ma obowiązek przeprowadzenia co najmniej dwóch lekcji obserwowanych. Pierwsza lekcja pokazowa ma mniej formalny charakter, ma pomóc nauczycielowi przygotować się do spotkania z drugą komisją. Kolejna obserwacja ma bowiem duży wpływ na dalsze losy awansu zawodowego nauczyciela. Od uzyskanej opinii zależy bowiem to, czy nauczyciel początkujący będzie mógł złożyć wniosek o wszczęcie postępowania egzaminacyjnego na stopień nauczyciela mianowanego. Sprawdź, kiedy przeprowadzić tę lekcję i dowiedz się, jak się do niej przygotować.