
Od 1 września 2026 r. szkoły i przedszkola staną przed nowymi obowiązkami w zakresie współpracy z poradniami psychologiczno-pedagogicznymi. W praktyce już dziś pojawia się wiele nieporozumień – przede wszystkim dotyczących tzw. oceny funkcjonalnej. Należy jednoznacznie podkreślić: szkoły i przedszkola nie będą sporządzały oceny funkcjonalnej jako odrębnego dokumentu dla poradni, lecz przygotowują opinię o funkcjonowaniu dziecka lub ucznia. Co więcej, przepisy nie narzucają jednego obowiązkowego formularza.

Zmiana przepisów dotyczących orzeczeń i opinii wydawanych przez poradnie psychologiczno-pedagogiczne budzi wątpliwości, szczególnie w odniesieniu do przepisów przejściowych. Które przepisy stosować do wniosków złożonych przed 14 kwietnia 2026 r.? Czy uzupełnienie wniosku o nowe elementy oznacza automatyczne stosowanie nowych zasad postępowania? Sprawdź, jak w praktyce stosować regulacje przejściowe dotyczące wydawania przez poradnie opinii i orzeczeń.

Uczniowie objęci nauczaniem indywidualnym podlegają ogólnym zasadom klasyfikacji. Oznacza, że powinna zostać dla nich ustalona również ocena zachowania, mimo że zajęcia realizują w miejscu zamieszkania. Jakie aspekty brać pod uwagę ustalając tę ocenę?

Przerwy w szkole pomiędzy zajęciami są czasem pracy dla nauczycieli. W związku z tym, jeśli jest to uzasadnione, nauczyciel wspomagający powinien przebywać podczas przerw z uczniem. Ale o zakresie zadań realizowanych przez nauczycieli wspomagających decyduje dyrektor. W związku z tym może on ustalić zakres czynności, jakie nauczyciel wykonuje w ramach swoich zadań zawodowych w czasie przerwy międzylekcyjnej. W IPET należy określić zakres zintegrowanych działań nauczycieli i specjalistów, a jednym z nich może być wsparcie nauczyciela wspomagającego podczas przerw.

Przyznanie zindywidualizowanej ścieżki kształcenia dla kilkorga uczniów z tej samej klasy nie pozwala na zorganizowanie zajęć grupowych. Nawet jeżeli w ocenie zespołu uczniowie powinni realizować indywidualnie te same przedmioty, nie należy prowadzić ich wspólnie. Nie ma przy tym znaczenia, że z opinii wydanych przez poradnię psychologiczno-pedagogiczną wynikają podobne zalecenia. Każdy uczeń objęty zindywidualizowaną ścieżką kształcenia ma prawo do indywidualnych zajęć edukacyjnych.

Czy zespół orzekający może wskazać konkretną poradnię do pogłębionej diagnozy dziecka? Wydaje się, że nie jest to właściwe działanie. W orzeczeniu o potrzebie kształcenia specjalnego można wskazać potrzebę pogłębionej diagnozy, jednak bez określania konkretnej placówki. Wynika to zarówno z charakteru samego orzeczenia, jak i z prawa rodziców do wyboru miejsca diagnozy.

Organizacja zindywidualizowanej ścieżki kształcenia często rodzi pytania dotyczące planowania zajęć ucznia w ciągu dnia. W szczególności wątpliwości pojawiają się wtedy, gdy uczeń oprócz zajęć realizowanych częściowo indywidualnie ma również zalecenia dotyczące uczestnictwa w zajęciach specjalistycznych. Czy zajęcia specjalistyczne mogą odbywać się w czasie lekcji realizowanych przez klasę? Czy raczej powinny być organizowane dopiero po zakończeniu wszystkich zajęć ucznia w danym dniu?

W ramach pomocy psychologiczno-pedagogicznej dla uczniów coraz częściej organizowane są zajęcia ukierunkowane na poprawę koncentracji uwagi. Pojawia się jednak istotne pytanie organizacyjne: czy trening koncentracji uwagi należy zakwalifikować jako zajęcia korekcyjno-kompensacyjne, czy jako inne zajęcia o charakterze terapeutycznym? Sprawdź, jak kwalifikować ten rodzaj zajęć.

Zachowanie ucznia to informacja o tym, jak jego układ nerwowy radzi sobie z nauką, relacjami i bodźcami ze środowiska szkolnego. Dla części dzieci szkoła bywa sensorycznie wymagająca: hałas na przerwie, ostre światło, tłok w korytarzu, szybkie przejścia między aktywnościami. W takich warunkach łatwo o przeciążenie, które wygląda jak „niewłaściwe zachowanie” –wiercenie, wybuchy, wycofanie, pozorne „lenistwo”. Zadaniem zespołu ds. pomocy psychologiczno-pedagogicznej (PPP) jest zrozumieć te sygnały i przełożyć je na konkretne działania. W tym procesie terapeuta integracji sensorycznej (SI) jest łącznikiem pomiędzy „językiem zmysłów” a praktyką nauczania: pomaga nazwać mechanizm, wskazać dostosowania i wspierać nauczycieli w codziennej pracy z uczniem. Dowiedz się, co wnosi terapeuta SI do pracy zespołu, jak może wspierać nauczycieli w rozumieniu zachowań, jakie obszary środowiska szkolnego wymagają najczęściej dostosowań oraz jak wpleść wiedzę z SI w planowanie i realizację pomocy psychologiczno-pedagogicznej – zarówno na poziomie zespołu, jak i w codziennej praktyce klasy.