
Dyrektor szkoły może przydzielić pedagogowi szkolnemu prowadzenie zajęć rewalidacyjnych, o ile ma on wymagane kwalifikacje. Wątpliwości budzi jednak to, czy takie zajęcia mogą być prowadzone w ramach godzin ponadwymiarowych oraz czy nauczyciel zatrudniony na stanowisku pedagoga może odmówić realizacji tego zadania. Sprawdź, jakie jest pensum nauczyciela prowadzącego zajęcia rewalidacyjne.

Dyrektor może przydzielić pedagogowi godziny ponadwymiarowe. Zmiany obowiązujące od 1 września 2025 r. nie ograniczają bowiem możliwości przydzielenia tych godzin tylko do realizacji Jednak przepisy wskazują, komu i w jakich okolicznościach nie należy ich przydzielać. Sprawdź szczegóły.

Dyrektor przedszkola lub szkoły może zobowiązać każdego nauczyciela do przygotowania sprawozdania z pracy w kończącym się półroczu. Przepisy nie zawierają wytycznych dotyczących formy i zawartości takiego sprawozdania. Co więcej – na ten temat najczęściej milczą również regulacje wewnętrzne obowiązujące w szkołach. Wobec tego, jak opisać pracę i działania podejmowane na rzecz uczniów? Sprawdź, jakie informacje może uwzględniać podsumowanie pracy psychologa i pedagoga szkolnego po pierwszym półroczu.

Czy dyrektor szkoły może zobowiązać pedagoga specjalnego do wykonywania zadań kancelaryjnych? Choć instrukcja kancelaryjna obowiązuje wszystkich pracowników, zakres obowiązków pedagoga specjalnego wynika bezpośrednio z przepisów prawa oświatowego. Dowiedz się, w jakim zakresie dyrektor może nałożyć na pedagoga specjalnego obowiązki kancelaryjne.

Tworzenie planu pracy pedagoga specjalnego to nie tylko obowiązek, ale przede wszystkim sposób na efektywne i świadome realizowanie zadań, które mogą znacząco wpłynąć na jakość edukacji włączającej. W sytuacji, gdy prawo oświatowe nie dostarcza jednoznacznych wytycznych, opracowanie szczegółowego planu pracy staje się jednak wyzwaniem. Z artykułu dowiesz się nie tylko, dlaczego warto poświęcić czas na stworzenie takiego dokumentu, ale również jak go skutecznie zaplanować i stworzyć. Ekspertka podpowiada również, jakie narzędzia diagnostyczne i formy realizacji mogą wspierać pedagoga specjalnego w jego codziennych obowiązkach.

Oligofrenopedagog to nauczyciel specjalista zajmujący się edukacją i rehabilitacją osób z niepełnosprawnością intelektualną. Choć w aktualnych regulacjach prawnych częściej stosuje się określenie „nauczyciel posiadający kwalifikacje w zakresie edukacji i rehabilitacji osób z niepełnosprawnością intelektualną”, w praktyce nadal funkcjonuje termin „oligofrenopedagog”. Sprawdź, jakie stanowiska w szkole i przedszkolu może zajmować nauczyciel posiadający kwalifikacje w zakresie oligofrenopedagogiki. Dowiedz się, jakie uprawnienia daje oligofrenopedagogika i jakie formy kształcenia podjąć, aby zdobyć kwalifikacje na poszczególnych stanowiskach.

Sposób formułowania tematów zajęć rewalidacyjnych w dzienniku nie jest wyłącznie kwestią indywidualnych preferencji nauczyciela. Dla wielu specjalistów stanowi on realne źródło niepewności i stresu, szczególnie w sytuacjach kontroli dokumentacji lub konieczności sporządzania sprawozdań z realizowanych działań. W praktyce szkolnej można zaobserwować duże rozbieżności w tym, jak tematy zajęć są zapisywane: od bardzo ogólnych, skrótowych haseł po rozbudowane opisy, które przypominają konspekt zajęć. Jednocześnie sposób zapisu tematu ma znaczenie nie tylko formalne. Temat zajęć stanowi syntetyczną informację o kierunku pracy z uczniem, pokazuje, jakie obszary funkcjonowania były usprawniane i w jaki sposób realizowano zalecenia wynikające z orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego oraz IPET. Prawidłowo sformułowany temat porządkuje pracę nauczyciela oraz ułatwia późniejszą analizę efektów oddziaływań. W artykule wyjaśniamy aspekty formalne i praktyczne.

Prawidłowe dokumentowanie działań wspierających uczniów w ramach pomocy psychologiczno-pedagogicznej (PPP) jest najważniejszym dowodem wypełniania obowiązków przez nauczycieli oraz na realizację zadań szkoły. Najważniejszym narzędziem w tym procesie jest dziennik zajęć z zakresu pomocy psychologiczno-pedagogicznej. Jego prowadzenie musi być zgodne z przepisami prawa, a weryfikacja poprawności leży w gestii dyrektora szkoły, w ramach sprawowanego nadzoru pedagogicznego. Artykuł to przewodnik dla nauczycieli prowadzących te zajęcia. Dyrektor szkoły może z kolei uzyskać zestaw wskazówek ułatwiających efektywne i zgodne z prawem monitorowanie prowadzenia dzienników zajęć pomocy psychologiczno-pedagogicznej.

Rodzic dziecka objętego kształceniem specjalnym, posiadający pełnię praw rodzicielskich, ma prawo do wglądu w dokumentację prowadzoną przez szkołę w zakresie dotyczącym jego dziecka. Obejmuje to również dokumentację zajęć rewalidacyjnych, prowadzonych przez nauczycieli i specjalistów w ramach pomocy psychologiczno-pedagogicznej. Przepisy prawa oświatowego jasno określają, co i w jaki sposób powinno być dokumentowane. Sprawdź, czy szkoła musi udostępniać zapisy w dziennikach zajęć i przekazywać rodzicom ksero indywidualnego programu zajęć rewalidacyjnych.

Dostosowanie wymagań edukacyjnych to jedno z najczęściej mylonych pojęć w praktyce szkolnej. Bywa bowiem utożsamiane z obniżaniem poprzeczki lub „ułatwianiem życia” uczniowi. Tymczasem polskie prawo oświatowe jednoznacznie wskazuje, że celem dostosowania jest zapewnienie równego dostępu do edukacji – nie obniżenie standardów nauczania. Dostosowanie jest obowiązkiem nauczyciela, wynika z przepisów, a jego prawidłowe rozumienie decyduje o jakości wsparcia, jakie otrzymują uczniowie ze zróżnicowanymi potrzebami.

Wskazanie w orzeczeniu o potrzebie kształcenia specjalnego konieczności realizowania niektórych przedmiotów indywidualnie lub w grupie do 5 osób nie jest równoznaczne z organizacją nauczania indywidualnego. W organizacji takich zajęć nie mają zastosowania przepisy o organizacji indywidualnego nauczania. Sprawdź, czy realizację niektórych przedmiotów indywidualnie lub w grupie do pięciu osób można zaplanować w formie zdalnej, tj. z wykorzystaniem metod i technik kształcenia na odległość.

W przypadku ucznia z orzeczeniem o potrzebie kształcenia specjalnego wydanym ze względu na autyzm, w tym zespół Aspergera lub niepełnosprawności sprzężone, szkoła powinna zapewnić uczniowi wsparcie nauczyciela współorganizującego. Co jednak, gdy organ prowadzący szkołę odmawia jego zatrudnienia mimo zaleceń kuratorium? Wyjaśniamy, jak w tej sytuacji, zgodnie z przepisami prawa oświatowego, powinna postąpić szkoła.

W przypadku ucznia z orzeczeniem o potrzebie kształcenia specjalnego wydanym ze względu na autyzm, w tym zespół Aspergera lub niepełnosprawności sprzężone, szkoła powinna zapewnić uczniowi wsparcie nauczyciela współorganizującego. Co jednak, gdy organ prowadzący szkołę odmawia jego zatrudnienia mimo zaleceń kuratorium? Wyjaśniamy, jak w tej sytuacji, zgodnie z przepisami prawa oświatowego, powinna postąpić szkoła.

Przepisy prawa oświatowego nie wskazują w sposób precyzyjny, jaką dokumentację powinien prowadzić nauczyciel wspomagający. Sprawdź czego może oczekiwać nauczyciel przedmiotu, wychowawca lub dyrektor szkoły. Upewnij się, że prowadzona przez Ciebie dokumentacja jest właściwa.

Dyrektor szkoły może przydzielić pedagogowi szkolnemu prowadzenie zajęć rewalidacyjnych, o ile ma on wymagane kwalifikacje. Wątpliwości budzi jednak to, czy takie zajęcia mogą być prowadzone w ramach godzin ponadwymiarowych oraz czy nauczyciel zatrudniony na stanowisku pedagoga może odmówić realizacji tego zadania. Sprawdź, jakie jest pensum nauczyciela prowadzącego zajęcia rewalidacyjne.

Współczesne przedszkole to nie tylko miejsce opieki i nauki podstawowych umiejętności, ale także przestrzeń wspierająca rozwój społeczny, emocjonalny i poznawczy dziecka. Bardzo ważną rolę w tym procesie pełni psycholog przedszkolny, który współpracuje z dziećmi, rodzicami, nauczycielami oraz innymi specjalistami w placówce. Jego działania mają charakter kompleksowy, ponieważ obejmują diagnozę, wsparcie indywidualne i grupowe, profilaktykę oraz interwencje kryzysowe. Wszystkie te obowiązki wynikają z rozporządzenia MEN w sprawie zasad organizacji i udzielania pomocy psychologiczno-pedagogicznej w publicznych przedszkolach, szkołach i placówkach, a ich prawidłowe wdrożenie w praktyce jest niezbędne dla zapewnienia dzieciom bezpiecznych warunków do rozwoju.

Rodzice coraz częściej interesują się zakresem działań realizowanych przez szkoły w ramach pomocy psychologiczno-pedagogicznej. W praktyce pojawia się pytanie: czy rodzic ma prawo odmówić udziału dziecka w zajęciach z psychologiem, także tych grupowych, które są częścią programu wychowawczo-profilaktycznego? Artykuł wyjaśnia granice władzy rodzicielskiej w kontekście przepisów prawa oświatowego.

Od 28 sierpnia 2025 r. obowiązują znowelizowane przepisy dotyczące kwalifikacji wymaganych od psychologa szkolnego. Zmiana upraszcza wymagania i dostosowuje je do obowiązujących standardów kształcenia przygotowującego do wykonywania zawodu nauczyciela.

Coraz częściej w opiniach i orzeczeniach wydawanych dzieciom uczęszczającym do przedszkola pokjawiają się zalecenia dotyczące udziału w zajęciach korekcyjno-kompensacyjnych. Pociąga to za sobą konieczność zatrudniania terapeutów pedagogicznych, co z kolei rodzi pytania o zakres obowiązków dokumentacyjnych tych specjalistów. Jaką dokumentację powinien prowadzić terapeuta pedagogiczny w przedszkolu? Odpowiedź zależy od rodzaju prowadzonych zajęć i charakteru realizowanych zadań.

Terapia ręki to ważna forma wsparcia w pracy z dziećmi mającymi trudności w zakresie sprawności motoryki małej. Jest często zalecana uczniom z odpowiednią diagnozą i stanowi element zajęć terapeutycznych lub rewalidacyjnych w szkole. Jej prowadzenie rodzi jednak pytania o podstawy formalne: kto może pracować z dziećmi, jakie kwalifikacje są wymagane, czy możliwe jest zatrudnienie nauczyciela na stanowisku „terapeuta ręki” i jak właściwie przypisać prowadzenie tych zajęć w dokumentacji?

Obowiązki terapeuty pedagogicznego i zakres dokumentacji wynikają z przepisów, ale mogą również być wynikiem ustaleń podjętych w szkole w zakresie szczegółowych rozwiązań, które nie są jednoznacznie określone w przepisach. Sprawdzamy również, jakie dokumenty musi prowadzić terapeuta pedagogiczny w świetle najnowszych przepisów.

Od 24 grudnia 2025 r. obowiązuje nowy art. 183ca Kodeksu pracy, wprowadzony ustawą z 4 czerwca 2025 r. Zmiana ta jest potocznie określana jako „wprowadzenie jawności wynagrodzeń”, co w praktyce wywołało wiele nieporozumień, zwłaszcza w środowisku oświatowym. Warto już na wstępie jasno podkreślić: nowe przepisy nie nakazują ujawniania, ile konkretnie zarabiają pracownicy ani nie wprowadzają powszechnego dostępu do informacji o indywidualnych wynagrodzeniach. Ich cel jest inny i znacznie węższy. Prawo do informacji o wysokości wynagrodzenia nie narusza prywatności osób zatrudnionych, nie powstał obowiązek ujawniania swojego wynagrodzenia.

Wyjaśniamy wątpliwości dotyczące nowych przepisów Karty Nauczyciela pojawiające się w kontekście zajęć rewalidacyjnych oraz innych zajęć specjalistycznych. Dowiedz się, czy nauczyciel zachowuje prawo do wynagrodzenia, jeżeli takie zajęcia (przydzielone jako godziny ponadwymiarowe) nie zostały zrealizowane?

W związku z wypracowaniem odpowiedniego stażu nauczycielowi przysługuje nagroda jubileuszowa. Wysokość tej nagrody zależy od długości stażu pracy, ale też obowiązującej nauczyciela stawki wynagrodzenia. W jakiej kwocie przysługuje nagroda jubileuszowa nauczyciela 2026 – po zmianach w Karcie Nauczyciela? Jaki jest termin wypłaty nagrody jubileuszowej? Kiedy należy się wcześniejsza nagroda? Czy przysługują ona zawsze w pełnej wysokości? Odpowiedzi na te pytania w artykule.

Praca w godzinach ponadwymiarowych i doraźnych zastępstwach to dla wychowawcy klasy szansa na zarobienie dodatkowych pieniędzy. Z drugiej jednak strony wymaga to jeszcze lepszej organizacji i umiejętnego zarządzania swoim czasem pracy. Sprawdź, jaki jest limit dla dodatkowych godzin i co zmieniło się w tym zakresie od 1 września 2025. Dowiedz się, które godziny można realizować bez wymaganych kwalifikacji oraz kiedy potrzebna jest zgoda na dodatkową pracę. Upewnij się także, jak rozliczane jest wynagrodzenie wychowawcy klasy za pracę w godzinach ponadwymiarowych i doraźnych zastępstw.

Nie ulega wątpliwości, że nauczyciel obowiązany jest rzetelnie realizować zadania związane z powierzonym mu stanowiskiem oraz podstawowymi funkcjami szkoły: dydaktyczną, wychowawczą i opiekuńczą, w tym zadania związane z zapewnieniem bezpieczeństwa uczniom w czasie zajęć organizowanych przez szkołę. W związku z tym nauczyciele mają obowiązek pełnienia tzw. dyżurów międzylekcyjnych. Sprawdź, czy nauczyciel może być zwolniony z dyżurów podczas przerw międzylekcyjnych, a jeżeli tak – na jakiej podstawie.

Początek roku szkolnego bywa dla nauczycieli źródłem napięcia, a nie mobilizacji. Stan psychicznego i fizycznego zmęczenia, z którym wielu pedagogów wraca do pracy, bywa mylnie przypisywany postawom uczniów lub ich rodziców. Tymczasem to nie uczniowie są główną przyczyną frustracji, lecz narastające przeciążenie i brak skutecznej regeneracji. Artykuł porusza kwestie związane z wypaleniem zawodowym, chronicznym stresem oraz deficytem odpoczynku w środowisku pracy nauczyciela. Przedstawia również konkretne mechanizmy i możliwe działania wspierające dobrostan psychiczny w codziennej praktyce szkolnej.

W kontekście zasad rozliczania wynagrodzenia wątpliwości budzi sytuacja, w której nauczyciel nie realizuje zaplanowanych godzin ponadwymiarowych z powodu udziału w szkoleniu, szkoleniu branżowym lub innej formie doskonalenia zawodowego. Ministerstwo Edukacji wyjaśnia, że w takim przypadku nie stosuje się art. 35 ust. 3e Karty Nauczyciela, dotyczącego gotowości do pracy. Sprawdź, jak należy rozliczać wynagrodzenie za dzień, w którym nauczyciel uczestniczy w szkoleniu.

Nauczycielowi początkującemu, odbywającemu przygotowanie do zawodu nauczyciela, dyrektor placówki przydziela mentora. Dotyczy to także nauczycieli zatrudnionych w poradniach psychologiczno-pedagogicznych. Co jednak ważne, podobnie jak w szkole – funkcji mentora nie można przydzielić każdemu, w szczególności zaś tylko wyjątkowo dyrektor może przydzielić ją sobie. Sprawdź, kiedy dyrektor poradni psychologiczno-pedagogicznej może być mentorem nauczyciela początkującego.

Nauczyciel planujący przystąpienie do konkursu na doradcę metodycznego, musi przedłożyć co najmniej dobrą ocenę pracy. Ocena dorobku zawodowego nie może jej zastąpić – w przeciwieństwie do sytuacji kandydatów na stanowisko dyrektora. Poznaj wymagania formalne na doradcę metodycznego.