
W sytuacji, gdy orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego wpłynęło do szkoły w trakcie roku szkolnego, dyrektor szkoły zobowiązany jest do zapewnienia uczniowi odpowiedniego wsparcia, w tym zajęć rewalidacyjnych. Warunkiem ich organizacji jest opracowanie indywidualnego programu edukacyjno-terapeutycznego (IPET), który powinien zostać przygotowany nie później niż 30 dni od dnia złożenia orzeczenia w szkole.

Jednym z obowiązkowych elementów indywidualnego programu edukacyjno-terapeutycznego (IPET) ucznia posiadającego orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego jest opis zintegrowanych działań nauczycieli i specjalistów. W artykule omówiono zintegrowane działania nauczycieli i specjalistów w odniesieniu do ucznia z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu umiarkowanym, z uwzględnieniem realiów pracy szkolnej. Wyjaśniono, jak planować wspólne cele edukacyjne i terapeutyczne, jak zapewnić spójność metod pracy, komunikacji i zasad postępowania oraz w jaki sposób przekładać ustalenia zespołu na codzienne działania dydaktyczne, wychowawcze i rewalidacyjne. Szczególny nacisk położono na praktyczne rozwiązania możliwe do zastosowania w pracy zespołowej, a także na powiązanie zapisów IPET z faktycznymi oddziaływaniami realizowanymi wobec ucznia.

Artykuł omawia zakres i znaczenie wkładu terapeuty integracji sensorycznej w opracowanie wielospecjalistycznej oceny poziomu funkcjonowania ucznia (WOPFU) oraz indywidualnego programu edukacyjno-terapeutycznego (IPET). Przedstawiono, jakie informacje diagnostyczne, zalecenia oraz cele rozwojowe terapeuta SI może wnieść do pracy zespołu szkolnego oraz w jaki sposób przekładają się one na codzienne funkcjonowanie ucznia w środowisku edukacyjnym. Artykuł pomaga uporządkować obszary współpracy terapeuty SI ze szkołą i pokazuje, jak wykorzystać wiedzę o profilu sensorycznym dziecka do planowania spójnych i skutecznych działań edukacyjno-terapeutycznych.

Realizacja IPET (indywidualnego programu edukacyjno-terapeutycznego) nie oznacza organizowania osobnych zajęć, lecz dostosowywanie metod pracy w ramach standardowych lekcji przedmiotowych. Nauczyciel przedmiotu, realizując IPET, powinien elastycznie modyfikować sposób nauczania, oceniania oraz organizacji zajęć, uwzględniając ustalenia zawarte w programie.

Wielospecjalistyczna ocena poziomu funkcjonowania ucznia (WOPFU) jest najważniejszym, obok IPET dokumentem w organizacji kształcenia specjalnego. Od jej jakości zależy nie tylko poprawność formalna dokumentacji szkolnej, ale przede wszystkim trafność zaplanowanych oddziaływań edukacyjnych i terapeutycznych. W praktyce WOPFU bywa jednak mylona z diagnozą, streszczeniem orzeczenia lub opisowym raportem specjalistów. Tymczasem jest to dokument o ściśle określonej funkcji i zakresie. Dowiedz się, jak opracować wielospecjalistyczną ocenę ucznia posiadającego orzeczenie z poradni psychologiczno-pedagogicznej.

Rodzice uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi często wnioskują o dostosowanie formy zajęć rewalidacyjnych z grupowych na indywidualne. Czy zalecenie lekarza zawarte w dokumentacji medycznej obliguje szkołę do wprowadzenia takiej zmiany? W artykule wyjaśniamy, kto podejmuje decyzję o formie zajęć i na jakiej podstawie.

IPET to najważniejszy w szkole dokument opracowywany dla uczniów objętych kształceniem specjalnym. Zespół określa w nim cele kształcenia specjalnego dla danego ucznia oraz sposoby ich osiągania. Skuteczność IPET uzależniona jest od tego, czy został opracowany z uwzględnieniem potrzeb i możliwości ucznia. Jednak nawet najlepiej zaplanowane działania, mogą po pewnym czasie okazać się nieefektywne mimo starań całego grona pedagogicznego. Dlatego bardzo ważna jest systematyczna ocena efektywności indywidualnego programu edukacyjno-terapeutycznego. W artykule wyjaśniamy, jak często i w jaki sposób dokonywać oceny skuteczności programu. Podpowiadamy również, na co należy zwracać szczególną uwagę, dokonując oceny poziomu funkcjonowania ucznia.

Dla każdego ucznia, który posiada orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego, opracowuje się w szkole indywidualny program edukacyjno-terapeutyczny. Opracowując IPET należy brać pod uwagę wnioski z wielospecjalistycznej oceny poziomu funkcjonowania ucznia lub dziecka. Przypominamy najważniejsze kwestie związane z przygotowaniem tych dokumentów. Zwracamy uwagę na najważniejsze zasady obowiązujące w roku szkolnym 2025/2026.

Powszechnie przyjęło się, że IPET opracowany przez zespół nauczycieli jest podpisywany przez dyrektora szkoły, do której uczęszcza uczeń. Nie zawsze jednak ma on możliwość podpisania dokumentu. Sprawdź, kto może podpisać indywidualny program edukacyjno-terapeutyczny zamiast dyrektora szkoły.

Rodzice ucznia objętego kształceniem specjalnym mają prawo zrezygnować z oferowanych przez szkołę form pomocy psychologiczno-pedagogicznej. W praktyce taka decyzja może rodzić trudności w opracowaniu indywidualnego programu edukacyjno-terapeutycznego (IPET), który – zgodnie z przepisami – musi zawierać m.in. formy udzielanego wsparcia. W artykule wyjaśniamy, jak sporządzić IPET w sytuacji, gdy uczeń korzysta wyłącznie z bieżącej pracy nauczycieli oraz jakie elementy programu są w takim przypadku obowiązkowe.