pakiet spektrum autyzmu

Co mogę odpowiedzieć? Sygnały werbalne i niewerbalne w interakcji

Co mogę odpowiedzieć? Sygnały werbalne i niewerbalne w interakcji

Karty pracy dla uczniów klas IV-Vi szkoły podstawowej, w tym dla uczniów z zaburzeniami ze spektrum autyzmu. Zadaniem ucznia jest uzupełnienie dialogu komunikatem, który najbardziej odpowiada sygnałom werbalnym i niewerbalnym współrozmówców. Ćwiczenie wpisuje się w obszar zajęć rozwijających kompetencje społeczno-emocjonalne.

Twórz własne karty pracy i w kreatywny sposób rozwijaj umiejętności swoich uczniów! Za pomocą kreatora kart pracy z łatwością przygotujesz ciekawe materiały ćwiczeniowe odpowiednie dla Twoich uczniów. PRZETESTUJ

Związki frazeologiczne ze zwierzętami. Karty pracy dla uczniów

Rozumienie związków frazeologicznych zdecydowanie ułatwia komunikację. Rozpoznawanie i zrozumienie związków frazeologicznych to proces, który rozwija się stopniowo. Regularna ekspozycja na różnorodne wyrażenia frazeologiczne, a także ćwiczenia praktyczne, pomagają w nabywaniu tej umiejętności. Pobierz zestaw kart pracy zawierających ćwiczenia związane ze związkami frazeologicznymi odwołującymi się do zwierząt.

Twórz własne karty pracy i w kreatywny sposób rozwijaj umiejętności swoich uczniów! Za pomocą kreatora kart pracy z łatwością przygotujesz ciekawe materiały ćwiczeniowe odpowiednie dla Twoich uczniów. PRZETESTUJ

Wykorzystaj również:

Uczeń, który nie umie przegrywać. Jak pomóc dziecku w spektrum autyzmu w przeżywaniu frustracji?

Powinien już to rozumieć. Taka duża z niej dziewczyna, a nie współpracuje. Nic nie chce robić na lekcji, wymusza, żeby robić za niego. Nie widzi, że swoim zachowaniem sprawia innym przykrość. Takie zdania padają z ust opiekunów i nauczycieli uczniów w spektrum autyzmu. Frustracja, której doświadczają w codziennym życiu dzieci w spektrum nie zawsze spotyka się ze zrozumieniem innych. Jak je wspierać w przeżywaniu trudnych emocji? Przeczytaj artykuł poświęcony charakterystyce ucznia, który nie umie przegrywać.

Z artykułu dowiesz się m.in.:

Czym są deficyty w zakresie teorii umysłu?
Na czym polegają i z czego wynikają problemy z regulacją emocji u uczniów w spektrum autyzmu
Skąd bierze się frustracja u dziecka z zaburzeniami ze spektrum autyzmu??
Jak rozmawiać z uczniem, który nie radzi sobie z przegraną?
Czy można nauczyć dziecko przegrywania?

Przeczytaj również:

Kompetencje społeczne a rozwiązywanie konfliktów. Wsparcie uczniów ze spektrum autyzmu w relacjach rówieśniczych

Natalia Perek
29 maja 2023 r.
Top tematy

Uczeń ze spektrum autyzmu w edukacji włączającej – praktyczne wskazówki do pracy z uczniem

W grupie klasowej, w której obecni są uczniowie w spektrum autyzmu i zespołem Aspergera częściej dochodzi do sytuacji trudnych, konfliktowych, stanowiących wyzwane dla wychowawcy. Wynika to z faktu, że dzieci z zaburzeniami ze spektrum autyzmu cechuje większy niż ich rówieśników deficyt kompetencji społecznych i mniejsza możliwość regulacji zachowania. Dowiedz się, jak planować oddziaływania edukacyjne w klasie, do której uczęszcza uczeń w spektrum autyzmu.

Z artykułu dowiesz się m.in.:

Jakiego rodzaju pracy wymaga uczeń ze spektrum autyzmu?
Czym jest edukacja włączająca?
Na co zwracać uwagę w edukacji włączającej?
Co trzeba wiedzieć, aby móc sprawnie prowadzić lekcje i dać uczniom szansę na sukces edukacyjny?

Pobierz również

materiały i narzędzia do pracy z uczniami w spektrum autyzmu

Jeśli zetknęliśmy się w pracy z jednym lub kilkorgiem uczniów z orzeczeniem wydanym ze względu na zespół Aspergera (ZA), to znaczy to dokładnie tyle – poznaliśmy jedno lub kilkoro takich dzieci. Zaburzenia ze spektrum autyzmu to „różnorodny zbiór”, w którym mieszczą się błyskotliwi matematycy, wycofane dzieci znające na pamięć rozkłady jazdy autobusów, ale też uczniowie, którym proces edukacyjny sprawia trudność. Oni nie skupiają się, krzyczą, przeszkadzają innym, nie potrafią czekać na swoją kolej, są skupieni na sobie, wykazują skłonności do agresji. To spektrum objawów, które sprawia, że trudno jest znaleźć metody pracy pasujące do wszystkich przypadków. Niemniej jednak należy pamiętać o najważniejszych zasadach.

Z uczniem z zaburzeniami ze spektrum autyzmu (ASD) należy pracować relacyjnie, a nie w oparciu o autorytet nauczycielski. Nie należy go karać za objawy zaburzenia, lecz starać się zawsze dotrzeć do przyczyny jego zachowania. Zachowanie niepożądane u uczniów z ASD jest zawsze nieudanym zaproszeniem do rozmowy lub prośbą o pomoc, informacją, że dziecko sobie nie radzi. Dziecko zawsze powinno mieć możliwość spotkania się z psychologiem, pedagogiem szkolnym lub pedagogiem specjalnym Najlepsza i najprostsza definicja zaburzeń ASD, jaką znam mówi, że jest to ślepota na kontekst. Dziecko ze spektrum, w odróżnieniu od osób neurotypowych, nie uczy się intuicyjnie, przez doświadczenia społeczne. Trenuje swe zachowania według schematów terapeutycznych. Nie jest więc w stanie elastycznie i adekwatnie reagować na bodźce w takim tyglu typów ludzkich i ich interakcji, jakim jest szkoła.

Proszenie o pomoc. Karty pracy ćwiczenia dla uczniów

Proszenie o pomoc. Ćwiczenie dla uczniów klas IV-VI

Ćwiczenie przeznaczone dla uczniów klas IV-VI szkół podstawowych w tym dla uczniów z autyzmem i Zespołem Aspergera. Ćwiczenie polega na przeczytaniu krótkich opisów sytuacji i zastanowieniu się, w jaki sposób ich bohaterowie mogli poprosić pomoc oraz do kogo mogli się zwrócić. Po rozważeniu sytuacji uczeń zapisuje swoje odpowiedzi.

Twórz własne karty pracy i w kreatywny sposób rozwijaj umiejętności swoich uczniów! Za pomocą kreatora kart pracy z łatwością przygotujesz ciekawe materiały ćwiczeniowe odpowiednie dla Twoich uczniów. PRZETESTUJ!

Wykorzystaj również:

Uczeń w spektrum autyzmu nie chce chodzić do szkoły – co zrobić, aby rozwiązać problem?

Przyczyn niechęci uczęszczania do szkoły może być wiele, a sam problem może odnosić się do wszystkich uczniów, nie tylko tych z orzeczeniem o potrzebie kształcenia specjalnego. O problemie wagarów pisaliśmy w artykule Dlaczego uczniowie uciekają ze szkoły? Tym razem skupimy się na specyficznej sytuacji uczniów w spektrum autyzmu. W artykule zamieszczamy wskazówki, jakie kroki podjąć, aby dowiedzieć się, dlaczego uczeń odmawia chodzenia do szkoły i co zrobić, aby pomóc mu na nowo odnaleźć się w szkolnej rzeczywistości.

Z artykułu dowiesz się m.in.:

Czy uczeń w spektrum autyzmu może zostać zwolniony z obowiązku uczęszczania do szkoły?
Czy uczeń z orzeczeniem o potrzebie kształcenia specjalnego jest objęty obowiązkiem szkolnym i obowiązkiem nauki?
W jaki sposób poznać przyczyny niechęci ucznia do szkoły?
Jak ułatwić uczniowi w spektrum autyzmu powrót do szkoły?

Przeczytaj również:

Wsparcie ucznia w spektrum autyzmu w szkole ponadpodstawowej – praca nauczyciela wspomagającego w praktyce

Talenty w spektrum autyzmu. Czy każda osoba ze spektrum autyzmu to geniusz?

Spektrum autyzmu niesie ze sobą wiele tajemnic. Mimo licznych badań nie określono dotąd jednoznacznej genezy tego zaburzenia. W powszechnej świadomości funkcjonuje jednak stereotyp, że dzieci ze spektrum autyzmu są niezwykle uzdolnione w wąskich dziedzinach. Takie przekonanie wzmocnił popularny serial o genialnym lekarzu, który potrafił rozwikłać każdą tajemnicę ludzkiego ciała. Oczywiście zdarzają się jednostki o niezwykłych zdolnościach. Często można słyszeć o spektrum autyzmu w przypadku takich wybitnych osobowości, jak Anthony Hopkins, Elon Musk, Albert Einstein, Isaac Newton czy Wolfgang Amadeusz Mozart. Jednak przypisywanie ogromnych talentów wszystkim osobom w spektrum jest po prostu błędem generalizacji. Dowiedz się, na czym polega mit wyjątkowością dziecka w spektrum.

Z artykułu dowiesz się m.in.:

Czy każde dziecko w spektrum autyzmu ma ukryty talent?
Czym jest talent i kiedy mówimy o uczniu utalentowanym?
Jaka relacja zachodzi między spektrum autyzmu a poziomem intelektu?
Czym są zdolności wysepkowe i czy mają je wszystkie osoby z zaburzeniami w spektrum autyzmu?
Czym jest zespół Savanta i jak często występuje?
Jakie ryzyko niosą za sobą nadmierne oczekiwania w stosunku do dziecka w spektrum autyzmu?

Do niedawna panowało przekonanie, że osoby z diagnozą zespołu Aspergera zawsze mają jakiś ukryty, ujawniający się z wiekiem super talent. Laicy przypisywali im pamięć fotograficzną, niezwykłe zdolności, na przykład matematyczne czy muzyczne. Faktycznie, sztywne wzorce zainteresowań sprawiają, że dzieci w spektrum mogą interesować się z ogromnym zapałem jakąś wybraną dziedziną. Nie jest to jednak równoznaczne z geniuszem.

Natalia Perek
9 lutego 2023 r.
Top tematy

Metody pracy terapeutycznej z dzieckiem w spektrum autyzmu

Opiekun dziecka w spektrum ma przed sobą niezwykle trudne zadanie. Musi wybrać ścieżkę terapeutyczną. Dokonać selekcji i zapisać dziecko na zajęcia wybrane z ogromnej liczby podejść terapeutycznych, rodzajów terapii, metod jej wspomagania. Jak się w tym rozeznać? Co powinien o prowadzeniu terapii i rehabilitacji dzieci w spektrum wiedzieć ich nauczyciel? W pracy z dzieckiem w spektrum ważny jest cały system wokół niego. Wychowawca, nauczyciele, psycholog, pedagog, terapeuci. Często już od najmłodszych lat maluchy w spektrum biegają z jednych zajęć na drugie. Toczy się walka o jak najlepszy start w dorosłe życie. Warto wiedzieć, w jaki sposób. i jakie metody terapii wybierać, aby dawały najlepsze efekty wspomagania rozwoju.

Z tego artykułu dowiesz się m.in.:

Jak ułatwiać dzieciom w spektrum autyzmu nabywanie nowych kompetencji?
Jakie są cele terapii dla dzieci w spektrum autyzmu?
Czego dotyczy ocena funkcjonowania osób ze spektrum autyzmu,
Jakie informacje o dziecku i jego rodzinie należy zgromadzić przed wyborem metod terapeutycznych?
Jakie style pracy z dzieckiem w spektrum autyzmu się wyróżnia?
Jakie metody i narzędzia budowania relacji wspierającej dziecko warto rozważyć?

Wśród polskich terapeutów można wyróżnić dwa dominujące podejścia terapeutyczne. Wydaje się, że wybór zależy głównie od przekonań i osobowości terapeuty. Trudno zmierzyć, które daje lepsze efekty. Wszystko zależy od intensywności pracy, jakości relacji terapeutycznej, zaangażowania opiekunów i rodziny dziecka. Podejście behawioralne oparte jest na założeniu, że zachowania (również język, umiejętności społeczne i szkolne) mogą̨ być wyuczone, kiedy są̨ nagradzane i wzmacniane. Pożądane zachowania są̨ nagradzane, a niechciane nie nagradzane lub karane. Obecnie raczej dominuje tzw. podejście pozytywne, czyli wykorzystanie samych wzmocnień. Terapeuta dokonuje analizy zachowania dziecka, decyduje, co warto wspierać, a co należy wygaszać. Poprzez różnorodne procedury terapeutyczne stara się wzmocnić zasoby i rozwinąć pożądane umiejętności. W tym podejściu używa się pochwał lub drobnych nagród, by zachęcić dziecko do współpracy. Podejście rozwojowe opiera się natomiast na założeniu, że autyzm jest przede wszystkim wyzwaniem dla rozwoju umiejętności społecznych. To podejście koncentruje się na pomocy dzieciom z autyzmem w rozwoju fundamentalnych umiejętności społecznych, tak, aby pozwolić im na spontaniczne angażowanie się we wzajemne relacje społeczne. Terapeuta zaczyna od podstaw. Podąża za dzieckiem, budując wspólne pole uwagi. Wchodzi w jego świat, przygląda się jego zainteresowaniom, stara się nawiązać naprzemienny kontakt. Następnie buduje bardziej wyrafinowane umiejętności, jak rozumienie emocji i sytuacji społecznych. Podejście to zakłada, że dzieci z autyzmem będą̨ rozwijać się według tego samego wzorca co typowe dzieci, jeśli otrzymają dodatkowe wsparcie. Oparte jest ono również na wiedzy, że nauka zależy od motywacji. Wszyscy jesteśmy predysponowani do nauki. Uczymy się najłatwiej, kiedy jesteśmy zmotywowani i rzeczywiście zainteresowani tematem.

Natalia Perek
26 stycznia 2023 r.
Top tematy

Wsparcie ucznia w spektrum autyzmu w szkole ponadpodstawowej – praca nauczyciela wspomagającego w praktyce

Dostarczenie do szkoły orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego wydanego ze względu na autyzm, w tym zespół Aspergera oznacza, że pojawia się obowiązek zatrudnienia nauczyciela wspomagającego. Większość nauczycieli obejmując stanowisko nauczyciela wspomagającego nie wie, jak w praktyce będzie wyglądała ich praca. Każdy uczeń w spektrum autyzmu jest przecież inny. Dodatkowo, wsparcie ucznia w spektrum autyzmu w szkole podstawowej istotnie różni się od pracy z nastolatkami u progu dorosłości. Jak wygląda praca nauczyciela wspomagającego w szkole średniej? W jaki sposób wspierać ucznia z autyzmem w szkole ogólnodostępnej? Odpowiedzi na te oraz inne pytania, a także wskazówki z praktyki znajdziesz w artykule.

Z artykułu dowiesz się m.in.:

Jak nauczyciele w szkoły ponadpodstawowej mogą przygotować się na przyjęcie ucznia z orzeczeniem wydanym ze względu na autyzm, w tym zespół Aspergera?
Co w pracy nauczyciela szkoły ponadpodstawowej zmienia pojawienie się ucznia w spektrum autyzmu?
Z jakimi trudnościami i problemami spotka się nauczyciel wspomagający w szkole ponadpodstawowej?
Na czym polega wspomaganie w szkole ponadpodstawowej?
Jaki jest uczeń w spektrum autyzmu w szkole ponadpodstawowej?
Jakie są zadania nauczyciela wspomagającego w szkole ponadpodstawowej?
Jak nauczyciel wspomagający w szkole średniej współpracuje z nauczycielami, rodzicami i uczniem w spektrum autyzmu?

Przeczytaj również:

Przyjęcie do szkoły ucznia w spektrum autyzmu i zatrudnienie po raz pierwszy nauczyciela wspomagającego to sytuacja, w której nikt nie czuje się pewnie. Nauczyciele rzadko dysponują wiedzą teoretyczną oraz praktyczną dotyczącą spektrum. Dostępna literatura odnosi się w znakomitej większości do pracy z dziećmi w wieku przedszkolnym oraz na etapie szkoły podstawowej.

Nie jest możliwe ustalenie i przedstawienie wszystkich aspektów pracy nauczyciela współorganizującego kształcenie w szkole średniej. Podejmowane działania i realizowane zadania nie wpisują się bowiem w prosty sposób w wykaz obowiązków zawarty w rozporządzeniu MEN z 9 sierpnia 2017 r. w sprawie warunków organizowania kształcenia, wychowania i opieki dla dzieci i młodzieży niepełnosprawnych, niedostosowanych społecznie i zagrożonych niedostosowaniem społecznym. Z tego względu bardzo ważna jest otwartość i zaufanie ze strony nauczycieli przedmiotowcy czy rodziców. Powinni oni bowiem pamiętać, że każde działanie nauczyciela wspomagającego czemuś służy – jego praca nie polega wyłącznie na obecności. Jednocześnie jednak ważna jest otwartość samych specjalistów współorganizujących proces kształcenia. Ich rola nie powinna bowiem ograniczać się do wspierania wyłącznie ucznia czy uczniów posiadających orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego. Poniżej dzielę się rozwiązaniami wypracowanymi na przestrzeni ostatnich lat. Zwracam jednak uwagę, że nie są to wskazówki uniwersalne – nie sprawdzą się w pracy w każdej szkole i z każdym uczniem. Pamiętajmy, że każdy z naszych uczniów (nie tylko tych w spektrum) jest inny, ma inne uzdolnienia i pasje, inne potrzeby i wymaga innego wsparcia. Do każdego trzeba podejść indywidualnie i przy każdym znów się zmieniamy!

Jak zorganizować pomoc i kształcenie specjalne dla ucznia w spektrum autyzmu?

Pytanie: W jaki sposób zorganizować pomoc psychologiczno-pedagogiczną i kształcenie specjalne dla ucznia z zespołem Aspergera, aby mógł odnieść możliwie największy sukces edukacyjny?

Marzenna Czarnocka
12 stycznia 2023 r.
Pytanie dnia

Jak dopasować wypowiedź do kontekstu?

Karty pracy są skierowane dla uczniów szkół ponadpodstawowych z diagnozą autyzmu lub Zespołu Aspergera. Celem pracy z kartami jest wsparcie rozwoju społecznego, pomoc w nauce doboru wypowiedzi adekwatnych do sytuacji i jej kontekstu.

Wykorzystaj również:

Emocjonalne frazeologizmy

Ćwiczenie dla uczniów szkół ponadpodstawowych ukierunkowane na poznawanie związków frazeologicznych. Zadanie polega na dopasowaniu zdania zawierającego związek frazeologiczny do obrazka. Wybrane związki frazeologiczne odnoszą się do sfery emocji. Karty pracy można wykorzystać podczas pracy z uczniami w spektrum autyzmu.

Wykorzystaj również:

Uczniowie ze spektrum autyzmu w obliczu przemocy rówieśniczej

Agresję kojarzymy zazwyczaj z czymś złym; biciem, zabieraniem, obelgami słownymi. Nie jest to jednak takie proste w przypadku dzieci ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi, w szczególności z zaburzeniami ze spektrum autyzmu. U nich agresja jest często nieudanym szukaniem pomocy, próbą kontaktu, zaproszeniem do komunikacji. Równie często bywa reakcją na nękanie rówieśnicze, którego doświadcza wielu uczniów z ASD. Dowiedz się, jak radzą sobie uczniowie ze spektrum autyzmu w obliczu przemocy rówieśniczej.

Z artykułu dowiesz się m.in.:

W jakiej sytuacji znajdują się uczniowie ze spektrum autyzmu w obliczu przemocy rówieśniczej?
Dlaczego dzieci ze spektrum autyzmu doświadczają w szkole zachowań przemocowych?
Z jakimi rodzajami przemocy i nękania dziecięcego uczniowie w spektrum spotykają się najczęściej?
Jakie najczęściej popełniane przez nauczycieli i specjalistów błędy utrudniają interwencję?
Co może pomóc dziecku z ASD zrozumieć przemoc rówieśniczą?

Dziecko z ASD, które ma wybuchy agresji, często samo doświadcza przemocy rówieśniczej, a nie umie na nią odpowiednio reagować. Nie radzi sobie z emocjami, nie rozumie dystansu społecznego, jest stale odtrącanie przez rówieśników. Oczywiście, przemoc rówieśnicza dotyczy wszystkich dzieci i ma wpływ na ich późniejsze funkcjonowanie, podatność na depresje, nerwice, lęki. Może wydać się to szokujące, ale według amerykańskich badań opublikowanych w piśmie Lancet, przemoc rówieśnicza wpływa bardziej na problemy psychiczne w wieku dojrzałym niż molestowanie przez dorosłych. Ofiarami nękania rówieśniczego są zazwyczaj uczniowie:

zagrożeni niedostosowaniem społecznym,
o niskich kompetencjach interpersonalnych lub przejawiający skłonności do przywództwa,
z niepełnosprawnością intelektualną,
fizycznie lub emocjonalnie odmienni oraz z tak zwanymi niepełnosprawnościami ukrytymi, a do nich należy spektrum autyzmu.

Jesienna nostalgia. Jak radzić sobie z trudnymi emocjami _page-0001

Jesienna nostalgia. Jak radzić sobie z trudnymi emocjami?

Karta pracy dla uczniów klas VII-VIII oraz uczniów szkół ponadpodstawowych. Materiał można wykorzystać w pracy z uczniami w spektrum autyzmu. Zadaniem ucznia jest przyporządkowanie zaproponowanych sposobów radzenia sobie z trudnymi emocjami do opisanych sytuacji. Ćwiczenie wpisuje się w obszar zajęć rozwijających kompetencje emocjonalno-społeczne.

Cele:

doskonalenie umiejętności nazywania emocji i uczuć
rozwijanie umiejętności rozpoznawania trudnych emocji i uczuć
rozwijanie umiejętności radzenia sobie z trudnymi emocjami i uczuciami

Komentarz: Przed rozpoczęciem ćwiczenia omów z uczniem podane propozycje sposobów radzenia sobie z trudnymi emocjami. Upewnij się, że są dla niego zrozumiałe. Wspólnie zastanówcie się, jakie emocje odczuwają opisane osoby. Zaproponuj podanie własnych rozwiązań na radzenie sobie z trudnymi emocjami i uczuciami.

Praca z uczniem ze spektrum autyzmu na lekcjach języka obcego – porady praktyczne

Z roku na rok przybywa w szkołach uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi, którzy wymagają indywidualnego wsparcia. Dostosowania wymagań edukacyjnych wymagają m.in. dzieci z zaburzeniami autystycznymi. Praca z uczniami w spektrum stanowi wyzwanie dla każdego nauczyciela, nie wyłączając nauczycieli języków obcych. Jak przełamać wzajemne obawy, lęki i frustracje? W jaki sposób prowadzić lekcje języka obcego, aby rozwinąć potencjał ucznia z zaburzeniem ze spektrum autyzmu? W jaki sposób zachęcić dziecko do nauki języków obcych, pomóc mu odkryć radość z poznawania nowego języka, zapobiec wykluczeniu językowemu? Garść praktycznych porad w tym zakresie z pewnością usprawni proces opanowywania nowego języka.

Z artykułu dowiesz się m.in.:

Które cechy charakterystyczne dla uczniów w spektrum autyzmu ułatwiają, a które utrudniają uczenie się języków obcych?
Jak organizować proces uczenia się języka obcego przez ucznia w spektrum autyzmu?
Po jakie metody oraz pomoce dydaktyczne warto sięgać w pracy z uczniem posiadającym orzeczenie wydane ze względu na autyzm lub zespół Aspergera?
Jakie dostosowania na sprawdzianach należy wdrożyć w przypadku ucznia w spektrum?

Wskazówki mają charakter uniwersalny – nie odnoszą się wyłącznie do nauki języka angielskiego czy niemieckiego. Mogą skorzystać z nich wszyscy nauczyciele języków obcych pracujący z dziećmi z autyzmem i dziećmi z zespołem Aspergera.

Przeczytaj również:

Autyzm, zespół Aspergera, spektrum Autyzmu – czy autyzm i spektrum autyzmu to to samo?

Uczniowie ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi (SPE) to uczniowie, którzy nie potrafią samodzielnie sprostać wymogom obowiązujących programów nauczania. SPE stosuje się przede wszystkim wobec następujących grup uczniów:

z orzeczeniem o potrzebie kształcenia specjalnego z uwagi na różne niepełnosprawności, w tym autyzm i zespół Aspergera,
z opinią poradni psychologiczno-pedagogicznej przykładowo ze względu na choroby przewlekle,
potrzebujących wsparcia psychologiczno-pedagogicznego, m.in. w przypadku szczególnych uzdolnień.

Uczniowi z SPE wykazują zróżnicowane trudności uczenia się, wymagające dostosowania kształcenia szkolnego do ich indywidualnych potrzeb i rozwoju. Dotyczy to w szczególności dostosowania:

przestrzeni i infrastruktury szkolnej sprzyjającej uczeniu się,
tempa pracy, metod, form nauczania i sprawdzania wiedzy, celów i treści merytorycznej,
współpracy z nauczycielami specjalistami – nauczyciel wspierający, asystent, specjalista
pracy w społeczności klasowej, przyjmującej i funkcjonującej z uczniem ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi.

Należy pamiętać, że zalecenia zawarte w orzeczeniu o potrzebie kształcenia specjalnego są dla nauczycieli i szkoły wiążące.

Podejście włączające zakłada skuteczne zarządzanie różnorodną klasą przez nauczyciela. Klasa różnorodna to klasa składająca się z uczniów rozwijających się niejednolicie, z różnorodnymi umiejętnościami i trudnościami edukacyjnymi oraz odmiennymi stylami i tempem przyswajania wiedzy. Nauczanie włączające realizowane przez pedagogów szkolnych zakłada elastyczność i wyrozumiałość wobec heterogeniczności klasy, właściwe wykorzystanie różnych strategii prowadzenia zajęć, uwzględnianie indywidualnych zainteresowań uczniów, dostosowywanie wymagań do możliwości kształcących się, klarowne i życzliwe porozumiewanie się, współpracę z innymi pedagogami oraz postrzeganie dziecka nie w kontekście jego niepełnosprawności, lecz jako osobę integralną o indywidualnym potencjale. Dodatkowo warto pamiętać, że w klasie różnorodnej niezwykle ważne są poczucie bezpieczeństwa, własnej wartości, zapał do pracy i zdrowie psychiczne wszystkich uczestników. Klarowna i powtarzalna struktura pracy, znajomość i przestrzeganie obowiązujących zasad na lekcji, pozytywne nastawienie nauczyciela do uczniów i wykonywanych obowiązków, jego cierpliwość, życzliwość, żelazna konsekwencja i determinacja również decydują o sukcesie indywidualnym i grupowym. W odniesieniu do nauczania języka obcego w klasie różnorodnej przydatną mogą być następujące wytyczne:

nierozpraszająca aranżacja przestrzeni klasowej, w tym celowe usadzenie uczniów ze SPE,
praca ciałem, przykładowo wydawanie poleceń za pomocą gestów i mimiki,
stosowanie systemu pochwał/ostrzeżeń,
wykorzystywanie multisensorycznych form i metod pracy dostosowanych do różnych stylów uczenia się.