Funkcjonowanie dziecka lub ucznia słabosłyszącego zależy nie tylko od stopnia uszkodzenia słuchu, lecz także od wieku, etapu edukacyjnego, poziomu rozwoju językowego, doświadczeń społecznych oraz wsparcia otrzymywanego w rodzinie, przedszkolu i szkole. Trudności mogą dotyczyć zarówno obszaru poznawczego, językowego i komunikacyjnego, jak również społeczno-emocjonalnego oraz motorycznego. Jednocześnie uczeń słabosłyszący posiada zasoby, zainteresowania i predyspozycje, które należy rozpoznawać i rozwijać w pracy edukacyjnej oraz terapeutycznej.
Uczeń słabosłyszący może z powodzeniem funkcjonować w przedszkolu i szkole ogólnodostępnej, jednak wymaga to dobrze zaplanowanych i konsekwentnie stosowanych dostosowań. Niezwykle ważne są zarówno warunki organizacyjne w klasie, jak i sposób prowadzenia lekcji, dobór pomocy dydaktycznych czy metody sprawdzania wiedzy. Równie ważna jest spójna współpraca nauczycieli i specjalistów pracujących z uczniem. W artykule przedstawiono praktyczne rozwiązania, które mogą realnie ułatwić uczniowi słabosłyszącemu uczenie się i udział w życiu szkolnym.
Dziecko z niedosłuchem mierzy się nie tylko z ograniczeniami w odbiorze bodźców słuchowych, lecz także z wtórnymi trudnościami w zakresie przetwarzania sensorycznego. Brak pełnej informacji dźwiękowej z otoczenia wpływa na sposób, w jaki dziecko odbiera, integruje i reaguje na bodźce z innych układów zmysłowych, w tym dotykowego, proprioceptywnego czy przedsionkowego. W rezultacie może dochodzić do zaburzeń równowagi, planowania motorycznego, trudności w regulacji emocji oraz problemów w relacjach społecznych. U dzieci słabosłyszących często obserwuje się wzmożone napięcie mięśniowe, niepewność grawitacyjną, nadwrażliwość na bodźce dotykowe, a także opóźnienia w rozwoju schematu ciała i koordynacji wzrokowo-ruchowej. Wymaga to od terapeuty integracji sensorycznej i fizjoterapeuty szczególnego podejścia – zarówno diagnostycznego, jak i terapeutycznego. W artykule przyglądamy się bliżej temu, z czym mierzy się dziecko słabosłyszące w obszarze integracji sensorycznej – jakie ma potrzeby, z jakimi trudnościami może się zmagać, jak wygląda praca terapeuty w takim przypadku oraz co można zrobić w domu, by wspierać rozwój dziecka na co dzień.
Rzecznik Praw Obywatelskich, Marcin Więcek wraził zaniepokojenie niedostateczną dostępnością polskiego systemu edukacji dla uczniów z niepełnosprawnością słuchu. W piśmie skierowanym do Ministra Edukacji i Nauki, Przemysława Czarnika wskazał na konieczność: przyjęcia Polskiego Języka Migowego jako naturalnego sposobu komunikacji osób głuchych w Polsce i włączenia PJM do podstawy programowej, wprowadzenie dwujęzycznej edukacji osób z niepełnosprawnością słuchu, zobowiązanie nauczycieli osób głuchych do posługiwania się językiem migowym.
Opublikowany w grudniu 2022 r. raport z kontroli w zakresie kształcenia uczniów niesłyszących i słabosłyszących wykazał niedostosowanie systemu kształcenia do potrzeb uczniów z tym rodzajem niepełnosprawności. Z kontroli wynika, że w latach 2019-2022 system kształcenia nie zaspokajał zróżnicowanych potrzeb uczniów z niepełnosprawnością słuchu, choć powszechny i równy dostęp do wykształcenia zapewniają im konstytucja oraz Konwencja o prawach osób niepełnosprawnych. W związku z tym, do Ministerstwa Edukacji i Nauki wpłynęły liczne interpelacje dotyczące edukacji uczniów niesłyszących i słabosłyszących. Sprawdź, jak MEiN odpowiada na pytania dotyczące dostosowania systemu edukacji do potrzeb uczniów z wadami słuchu.
Zamieszczony IPET dla ucznia słabosłyszącego jest propozycją programu, którego struktura zawiera wszystkie obligatoryjne elementy tego dokumentu. Należy jednak mieć na uwadze, że jest to jedynie przykład, który nie będzie adekwatny do potrzeb innego ucznia. Każdy indywidualny program edukacyjno-terapeutyczny musi być dostosowany do potrzeb konkretnego ucznia posiadającego orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego.
Przepisy w sprawie kwalifikacji nauczycieli w szkołach specjalnych wymagają przygotowania w zakresie odpowiednim do niepełnosprawności uczniów. Sprawdź szczegóły i dowiedz się, jakie przygotowanie powinien posiadać nauczyciel pracujący z dziećmi słabosłyszącymi oraz z afazją.
Zamieszczony IPET dla ucznia słabosłyszącego jest propozycją opartą na zmianach w prawie wprowadzonych z dniem 1 wrzenia 2017 roku. Zaproponowana struktura programu zawiera wszystkie obligatoryjne elementy.
© ePedagogika.pl - Portal dla pedagogów i wychowawców z pasją.
