Godziny do dyspozycji dyrektora w szkole specjalnej – czy można je przeznaczyć na rewalidację i pomoc psychologiczno-pedagogiczną?

Marzenna Czarnocka

Autor: Marzenna Czarnocka

Dodano: 13 kwietnia 2026
Godziny do dyspozycji dyrektora w szkole specjalnej – czy można je przeznaczyć na rewalidację i pomoc psychologiczno-pedagogiczną?

Godziny do dyspozycji dyrektora w szkołach specjalnych budzą wiele wątpliwości, szczególnie w kontekście ich wykorzystania na działania wspierające uczniów z niepełnosprawnością intelektualną. Pojawia się pytanie, czy można przeznaczyć je na zajęcia rewalidacyjne lub zajęcia z zakresu pomocy psychologiczno-pedagogicznej. Analiza przepisów oraz konstrukcji nowego ramowego planu nauczania prowadzi do jednoznacznego wniosku – nie jest to dopuszczalne.

Z artykułu dowiesz się:

  • Czy godziny do dyspozycji dyrektora mogą być przeznaczone na zajęcia rewalidacyjne?
  • Czy godziny do dyspozycji dyrektora można przeznaczyć na pomoc psychologiczno-pedagogiczną?
  • Na co przeznaczyć godziny do dyspozycji dyrektora w szkole specjalnej?
  • Jak prawidłowo nazwać zajęcia realizowane w ramach tych godzin?

Godziny do dyspozycji dyrektora a rewalidacja dla ucznia szkoły specjalnej

Konstrukcja ramowego planu nauczania dla szkół specjalnych nie pozostawia wątpliwości – poszczególne formy zajęć zostały w nim wyraźnie rozdzielone. W przypadku szkoły podstawowej specjalnej dla uczniów z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu umiarkowanym lub znacznym wskazuje się odrębnie:

  • godziny do dyspozycji dyrektora,
  • zajęcia rewalidacyjne (z określonym minimalnym wymiarem),
  • zajęcia z zakresu pomocy psychologiczno-pedagogicznej.

Rewalidacja stanowi specjalistyczną formę wsparcia, ukierunkowaną na kompensowanie deficytów wynikających z niepełnosprawności. Tymczasem godziny do dyspozycji dyrektora mają charakter edukacyjny i ogólnorozwojowy. Nie istnieje zatem podstawa prawna, aby utożsamiać te godziny z zajęciami rewalidacyjnymi – nawet jeśli ich treść dotyczy wspierania funkcjonowania ucznia.

Czy godziny do dyspozycji dyrektora można przeznaczyć na pomoc psychologiczno-pedagogiczną?

Podobnie jak w przypadku rewalidacji, również przeznaczenie godzin do dyspozycji dyrektora na zajęcia z zakresu pomocy psychologiczno-pedagogicznej jest nieprawidłowe.

Godziny do dyspozycji dyrektora nie należą do tej kategorii. Mogą wspierać rozwój ucznia – w tym jego funkcjonowanie poznawcze, społeczne czy ruchowe – jednak ich charakter pozostaje edukacyjny, a nie terapeutyczny.

Na co można przeznaczyć godziny do dyspozycji dyrektora w szkole specjalnej?

Godziny do dyspozycji dyrektora nie mogą być przeznaczone ani na zajęcia rewalidacyjne, ani na pomoc psychologiczno-pedagogiczną – stanowią odrębną kategorię zajęć o charakterze edukacyjnym.

Zgodnie z założeniami systemu oświaty godziny do dyspozycji dyrektora mają służyć elastycznemu dostosowaniu procesu kształcenia do potrzeb uczniów oraz specyfiki szkoły. W praktyce mogą być przeznaczane m.in. na:

  • rozwijanie kompetencji kluczowych (językowych, matematycznych, cyfrowych, ruchowych),
  • wspieranie funkcjonowania ucznia w środowisku szkolnym,
  • zajęcia uzupełniające i rozwijające.

Z tego względu zasadne jest stosowanie nazw takich jak:

  • zajęcia rozwijające kompetencje ruchowe,
  • zajęcia wspierające sprawność i koordynację,
  • zajęcia wspomagające funkcjonowanie szkolne ucznia.
Ramowy plan nauczania dla szkoły podstawowej specjalnej dla uczniów z niepełnosprawnością intelektualną w stopniu umiarkowanym lub znacznym, obowiązujący od 1 września 2026 r. przewiduje 5 godzin do dyspozycji dyrektora w cyklu edukacyjnym I–VIII, przy jednoczesnym zachowaniu odrębnych kategorii:
  • zajęć rewalidacyjnych,
  • zajęć z zakresu pomocy psychologiczno-pedagogicznej.
Stanowisko MEN wskazuje na rozszerzenie możliwości wykorzystania godzin dyrektorskich , m.in. na rozwijanie kompetencji kluczowych, w tym kompetencji ruchowych. Potwierdza to ich edukacyjny, a nie terapeutyczny charakter.

4:41

Wersja audio została wygenerowana z wykorzystaniem sztucznej inteligencji.

  • Rozporządzenie Ministra Edukacji z 12 marca 2026 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie ramowych planów nauczania dla publicznych szkół (Dz. U. 2026, poz. 380) – załącznik nr 2.
Marzenna Czarnocka
Dodano: 13 kwietnia 2026

Autor: Marzenna Czarnocka

Dyrektor poradni psychologiczno-pedagogicznej, wykładowca kursów dla nauczycieli i kadry zarządzającej placówek oświatowych.

Tematyka

Sprawdź inne serwisy