Jak realizować moduły tematyczne? Nowe poradniki IBE

Moduły tematyczne łączą wiedzę i umiejętności z różnych przedmiotów wokół zagadnień ważnych we współczesnym świecie i w codziennym życiu uczniów. Nie są nowymi przedmiotami ani dodatkowymi godzinami lekcyjnymi. Przypisane do nich treści realizuje się w ramach istniejących zajęć, takich jak matematyka, język polski, geografia, informatyka czy edukacja obywatelska.

Podstawa programowa wyróżnia sześć modułów:

• bezpieczeństwo i obrona,
• ekonomiczno-finansowy,
• kultura,
• filozoficzny,
• klimatyczny,
• medialny.

W klasach I–III wyodrębniono trzy moduły, natomiast w klasach IV–VIII wszystkie sześć.

IBE PIB przygotował przewodnik ogólny dotyczący wszystkich modułów oraz komentarze dydaktyczne poświęcone poszczególnym modułom. Materiały wyjaśniają wymagania podstawy programowej, wskazują powiązania między przedmiotami i proponują rozwiązania możliwe do wykorzystania na zajęciach.

Autorka publikacji omawia cele i zakres wszystkich modułów oraz wskazuje, na jakich przedmiotach i etapach edukacyjnych realizowane są poszczególne treści. Poradnik zawiera 10 tabel porządkujących wymagania szczegółowe, a także wskazówki dotyczące współpracy międzyprzedmiotowej i oceniania. Może służyć zarówno do planowania własnych lekcji, jak i do koordynowania pracy zespołu nauczycielskiego.

Komentarz kładzie nacisk na uczenie reagowania, a nie wyłącznie zasad. Opisuje m.in. trening decyzyjny, w którym uczniowie analizują sytuację zagrożenia (np. burzę podczas wycieczki, utratę zasięgu i ranną osobę), podejmują decyzje i ćwiczą współpracę w trudnych warunkach. Wśród propozycji znalazły się:

• symulacje rozmów alarmowych i ewakuacji,
• tworzenie map zagrożeń w najbliższym otoczeniu,
• krótkie scenki uczące właściwego reagowania,
• gry terenowe, quizy i edukacyjne escape roomy.

Poradnik pokazuje także, jak łączyć edukację dotyczącą bezpieczeństwa fizycznego, społecznego i cyfrowego.

Komentarz poświęcony jest rozwijaniu odporności uczniów na dezinformację. Proponuje zadanie, w którym uczniowie przygotowują filmy, animacje, komiksy lub infografiki pod hasłem „Zanim udostępnisz, sprawdź!”, ucząc się przy tym rozpoznawania sygnałów ostrzegawczych i weryfikowania źródeł. Publikacja zawiera również propozycje pracy nad rozpoznawaniem manipulacji, analizą reklam i przekazów medialnych oraz krytycznym korzystaniem z narzędzi sztucznej inteligencji. Przykłady pokazują, że edukacja medialna nie musi ograniczać się do informatyki, lecz może być realizowana także na języku polskim, geografii czy edukacji obywatelskiej.

Komentarz pokazuje, jak uczyć finansów poprzez sytuacje bliskie codziennym doświadczeniom uczniów. Autorzy proponują m.in.:

• analizowanie paragonów i porównywanie cen,
• planowanie budżetu klasowej wycieczki,
• prowadzenie symulacji zakupowych,
• sprawdzanie opłacalności promocji,
• organizowanie szkolnego kiermaszu lub sklepiku klasowego.

W publikacji znalazły się również krótkie, pięciominutowe aktywności, które można włączyć do lekcji bez przygotowywania rozbudowanego projektu. Edukację finansową można łączyć z matematyką, geografią, edukacją obywatelską, a nawet językiem polskim.

Obecnie dostępne są komentarze dydaktyczne dotyczące trzech modułów: bezpieczeństwa i obrony, medialnego oraz ekonomiczno-finansowego. IBE PIB pracuje nad publikacjami poświęconymi modułom: kultura, filozoficznemu i klimatycznemu.

Poradniki są częścią szerszej bazy materiałów przygotowywanych w ramach Reforma26 i dostępne są na stronie IBE PIB. Znajdują się tam również publikacje dotyczące:

• rozwijania sprawczości uczniów,
• stopniowego osiągania biegłości (mastery learning),
• planowania i organizowania tygodnia projektowego,
• profilu absolwenta i absolwentki.

Przewodnik ogólny warto wykorzystać na posiedzeniu rady pedagogicznej lub zespołów przedmiotowych jako punkt wyjścia do ustalenia, które treści modułów są realizowane na poszczególnych przedmiotach i jak zorganizować współpracę nauczycieli.

Poradnik pobierzesz TUTAJ.